Biografia
Aki Olavi Kaurismäki (fiński: [ˈɑki ˈkɑu̯rismæki]; ur. 4 kwietnia 1957; Orimattila) to fiński reżyser, scenarzysta, producent, montażysta i aktor. Najbardziej znany jest z wielokrotnie nagradzanych filmów Dryfujące chmury (1996), Człowieka bez przeszłości (2002), Hawru (2011), Po drugiej stronie nadziei (2017) i Opadłych liści (2023), a także mockumentu Leningrad Cowboys Go America (1989). Określany jest mianem najbardziej znanego reżysera filmowego w Finlandii. Jest młodszym bratem reżysera i scenarzysty Miki Kaurismäki.
Po ukończeniu studiów medialnych na Uniwersytecie w Tampere Kaurismäki pracował jako murarz, listonosz i zmywacz do naczyń, na długo przed tym, zanim zainteresował się kinem, najpierw jako krytyk, a później jako scenarzysta i reżyser. Karierę rozpoczął jako współscenarzysta i aktor w filmach swojego starszego brata, Miki Kaurismäkiego. Zagrał główną rolę w filmie Miki Kłamca (1981). Razem założyli firmę produkcyjną Villealfa Filmproductions, a później Midnight Sun Film Festival. Jako niezależny reżyser zadebiutował Zbrodnią i karą (1983), adaptacją powieści Dostojewskiego, której akcja rozgrywa się we współczesnych Helsinkach. Światowy rozgłos zyskał dzięki Leningrad Cowboys Go America (1989).
Film Kaurismäkiego Ariel (1988) został zgłoszony do 16. Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Moskwie, gdzie zdobył nagrodę Prix FIPRESCI. Najbardziej docenionym filmem Kaurismäkiego był Człowiek bez przeszłości, który zdobył Grand Prix i Nagrodę Jury Ekumenicznego na Festiwalu Filmowym w Cannes w 2002 roku oraz był nominowany do Oscara w kategorii Najlepszy film nieanglojęzyczny w 2003 roku. Kaurismäki odmówił jednak udziału w ceremonii wręczenia Oscarów, twierdząc, że nie ma ochoty na imprezowanie w kraju pogrążonym w stanie wojny. Kolejny film Kaurismäkiego, Światła o zmierzchu, również został nominowany przez Finlandię do nagrody dla najlepszego filmu nieanglojęzycznego, ale Kaurismäki ponownie zbojkotował nagrody i odmówił nominacji w ramach protestu przeciwko polityce zagranicznej prezydenta USA George'a W. Busha. W 2002 roku Kaurismäki zbojkotował także 40. Festiwal Filmowy w Nowym Jorku w ramach solidarności z irańskim reżyserem Abbasem Kiarostamim, który nie otrzymał na czas wizy amerykańskiej. Film Kaurismäkiego „Po drugiej stronie nadziei” z 2017 roku zdobył Srebrnego Niedźwiedzia dla najlepszego reżysera na 67. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie. Na tym samym festiwalu zapowiedział też, że będzie to jego ostatni film, choć emerytura była krótkotrwała, gdyż w 2022 roku rozpoczął zdjęcia do Fallen Leaves, których premiera odbyła się na Festiwalu Filmowym w Cannes w 2023 roku.
52 wygrywa I 61 nominacje
