Biografia
Roman Polański (ur. 18 sierpnia 1933) to polsko-francuski reżyser, producent, scenarzysta i aktor. Urodzony w Paryżu w rodzinie Polaków, Polański przeniósł się wraz z rodziną do Polski w 1937 roku. Po przeżyciu Holokaustu kontynuował naukę w Polsce i został cenionym przez krytyków reżyserem filmów artystycznych i komercyjnych. Pierwszy pełnometrażowy film Polańskiego, Nóż w wodzie (1962), zrealizowany w Polsce, był nominowany do Oscara w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny. Od tego czasu otrzymał pięć kolejnych nominacji do Oscara, a w 2002 roku otrzymał Oscara dla najlepszego reżysera za film Pianista. Był także laureatem dwóch nagród Bafta, czterech Cezarów, Złotego Globu i Złotej Palmy. W 1961 wyjechał z Polski i na kilka lat zamieszkał we Francji, następnie przeniósł się do Wielkiej Brytanii, gdzie współpracował z Gérardem Brachem przy trzech filmach, poczynając od „Wstrętu” (1965). W 1968 roku przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, gdzie natychmiast ugruntował swoją rosnącą pozycję reżysera dzięki przełomowemu, nagrodzonemu Oscarem horrorowi z 1968 roku „Dziecko Rosemary”.
W 1969 roku ciężarna żona Polańskiego, Sharon Tate, została zamordowana przez członków rodziny Mansonów podczas pobytu w domu Polańskich w Benedict Canyon nad Los Angeles. Po śmierci Tate'a Polański wrócił do Europy i większość czasu spędził w Paryżu i Gstaad, ale kolejnego filmu nie nakręcił aż do nakręcenia Makbeta (1971) w Anglii. W następnym roku wyjechał do Włoch, aby nakręcić „Co?” (1973), a następnie spędził następne pięć lat mieszkając w pobliżu Rzymu. Jednakże udał się do Hollywood, aby wyreżyserować Chinatown (1974) dla Paramount Pictures, a producentem był Robert Evans. Film był nominowany do jedenastu Oscarów i odniósł sukces krytyczny i kasowy; scenariusz Roberta Towne’a zdobył nagrodę za najlepszy scenariusz oryginalny. Kolejny film Polańskiego, Lokator (1976), kręcony we Francji, stanowił dopełnienie „Trylogii mieszkaniowej” po „Wstręcie” i „Dziecku Rosemary”.
W 1977 roku, po sesji zdjęciowej w Los Angeles, Polański został aresztowany za molestowanie seksualne 13-letniej dziewczynki. Został oskarżony o gwałt, ale przyznał się do nielegalnego seksu z nieletnią. Aby uniknąć wyroku, Polański uciekł do swojego domu w Londynie, a następnego dnia przedostał się do Francji. Od tego czasu pozostaje w posiadaniu amerykańskiego nakazu aresztowania, a od 2005 r. – międzynarodowego nakazu aresztowania.
Polański nadal kręcił takie filmy, jak Pianista (2002), adaptacja autobiografii żydowsko-polskiego muzyka Władysława Szpilmana pod tym samym tytułem, której akcja toczy się podczas II wojny światowej, nawiązując do niektórych wcześniejszych doświadczeń życiowych Polańskiego. Podobnie jak Szpilman, Polański uciekł z getta i obozów koncentracyjnych, podczas gdy członkowie rodziny zostali zamordowani. Film zdobył trzy Oscary, w tym dla najlepszego reżysera, Złotą Palmę na festiwalu w Cannes i siedem francuskich Cezarów, w tym dla najlepszego filmu i najlepszego reżysera. Następnie nakręcił odnoszące sukcesy filmy Oliver Twist (2005), Do każdego jego własnego kina (2007) i Pisarz widmo (2010), ukończone w areszcie domowym.
We wrześniu 2009 roku Polański został aresztowany przez szwajcarską policję na wniosek władz USA, kiedy podróżował po nagrodę za całokształt twórczości na Festiwalu Filmowym w Zurychu. W październiku 2009 r. Stany Zjednoczone zwróciły się o jego ekstradycję; jednakże 12 lipca 2010 r. Szwajcar odrzucił tę prośbę i zamiast tego po zwolnieniu z aresztu ogłosił go „wolnym człowiekiem”.
86 wygrywa I 83 nominacje
